Psychodiagnostiek als proces

Belevingsonderzoek vanuit een psychodynamische visie

Een psychodiagnostisch proces waarin men de beleving van een kind in kaart wil brengen, ontvouwt zich niet vanzelf. Vertrekkend van een psychodynamische reflectie over symptomen en de vragen van het gezin of de context, zoekt de diagnosticus een opstelling en een passend relatieaanbod waarbinnen hij soepel en interactief diagnostische instrumenten zal hanteren. Hoe stemt de diagnosticus zich tijdens een belevingsonderzoek af op de unieke betekenissen van het kind dat hij voor zich heeft? Hoe brengt hij een proces van verdiepend exploreren op gang dat de binnenwereld van een kind begrijpbaar maakt?

Lees meer

Vroege ontwikkeling alle kansen geven

Train The Trainer: IMH- en hulpverleningskennis delen

In deze vijfdaagse opleiding reiken we kennis aan en oefenen we met vaardigheden in het domein van kennis doorgeven betreffende IMH- en hulpverleningsthema's omtrent (jonge) kinderen.

Deze kennisoverdracht betreft zowel het mentalisatiebevorderend overleg omtrent casussen en vragen als het doorgeven van kennis over een afgebakend thema aan de hand van didactisch materiaal.

Lees meer

Introductie in de psychodynamische kindertherapie

Spelend vertellen

Psychodynamische kindertherapie is een therapeutisch aanbod voor kinderen en jongeren met gedragsmoeilijkheden, emotionele en relationele problemen. De kindertherapeut zal van bij de start een werkrelatie aangaan met ouders én kind. Therapeut en gezin gaan samen op zoek naar de verschillende betekenissen en definiëringen van het probleem. De therapeut poogt kinderen in hun belevingswereld te leren kennen via leeftijdseigen communicatiemiddelen, zoals spel, tekeningen en gesprek. Hij streeft ernaar een therapeutische relatie te installeren waarin de belevingen van het kind kunnen gecontained en geëxploreerd worden. Het opbouwen van deze relatie vraagt een zoeken en afstemmen op de relationele en ontwikkelingsmogelijkheden van het kind. Deze cursus biedt een praktijkgerichte introductie in de psychodynamische kindertherapie voor hulpverleners die bezig zijn zich te oriënteren in het therapeutische werkveld.

Lees meer

Begrijpen en hanteren van dagdagelijks gedrag van kinderen met een geschiedenis van complex trauma

Inzichten en interventies gebaseerd op het boek 'Van kwetsuur naar litteken'

Kinderen met complex trauma (ook gehechtheidstrauma of vroeg ontwikkelingstrauma genoemd) worden in de hulpverlening vaak omschreven als moeilijk in gedrag en in relatie. Het wisselvallige, onvoorspelbare en soms explosieve functioneren is kenmerkend voor hen. Ze stellen hun opvoeders en begeleiders voor een moeilijke opdracht. Opgroeien en ontwikkelen verloopt bij deze kinderen immers niet vanzelf. De moeilijkheden zijn vaak het gevolg van traumatiserende ervaringen in hun eerste levensjaren.

De hulpverlening georganiseerd rondom deze kinderen dient trauma-sensitief te zijn. Goede kennis van de impact van trauma op ontwikkeling en hoe dit zich toont in het dagdagelijks functioneren is belangrijk. Niet alleen kennis van complex trauma, maar ook een basishouding en interventies vanuit een mentaliserend perspectief bieden voor de hulpverlener handvatten in het omgaan met deze kinderen.

We zetten met deze opleiding in op het begrijpen én hanteren van het dagdagelijks gedrag van kinderen met complex trauma. Dit betekent dat we een ontwikkelingsondersteunend theoretisch kader combineren met concrete aanknopingspunten voor de praktijk. De namiddagen van dag 2 t.e.m. 6 worden besteed aan reflectieve supervisie in kleine groep. Eigen praktijkmateriaal en observaties vormen de basis van dit opleidingsonderdeel.

Lees meer

Narratieve Story Stem Technieken

Verhalen als vensters op de belevingswereld van kinderen

Als hulpverlener zicht krijgen op de belevingswereld van kinderen, het is geen kleine opdracht. Narratieve Story Stem Technieken (NSST) zijn een goede aanvulling in de diagnostische instrumentenkoffer van de kinderpsycholoog, orthopedagoog, of kinderpsychiater. Narratieve Story Stem Technieken zijn een verhaaltechniek waarbij het begin van een verhaal wordt geïntroduceerd door de interviewer en het kind uitgenodigd wordt om de afloop te verbeelden en vertellen. Dit speelse kader laat toe om aspecten van een affectieve en relationele binnenwereld tot uitdrukking te brengen zonder direct of intrusief te polsen naar reële gezinsrelaties of -situaties. Een systematische kwalitatieve interpretatie helpt om zicht te krijgen op de affectregulatiestrategieën die een kind ter beschikking heeft, en op de gehechtheidsrepresentaties die zijn relaties kleuren, en biedt van daaruit aanknopingspunten voor therapeutische behandeling.

Lees meer

Basiskennis Perinatale Psychiatrie en Infant Mental Health (ZOERSEL)

In deze 4-daagse opleiding reiken we een theoretisch en praktisch Infant Mental Health perspectief aan van waaruit we kijken naar ouder, kind en ouder/kind interactie in het domein van de Perinatale Mentale Gezondheid. Theoretische uitgangspunten helpen om te begrijpen wat er bij deze actoren aan de hand orde kan zijn. Ze helpen de hulpverlener om zicht te krijgen op de grote kwetsbaarheid en kansen die zo typerend zijn voor deze bijzondere periode. De praktijkgerichte kaders zijn bedoeld om aan de slag te gaan met ouder-kind triades in de peripartumperiode op een manier die de ontwikkeling van het jonge kind en/of van het ouderschap kan ondersteunen. Het kan dan bijvoorbeeld gaan over het uitbouwen van een passend relatieaanbod waarbinnen soepel en interactief gezocht wordt naar afstemming met het jonge gezin (preventie) en/of mee op zoek te gaan naar passende hulp elders (detectie en verwijzing). Op de laatste dag van de opleiding willen we nog specifiek aandacht besteden aan middelengebruik en zwangerschap. Een casuïstiekbespreking waarbij iedere deelnemer een eigen casus inbrengt is eveneens onderdeel van de opleiding.

Lees meer

Kinderen een stem geven in beslissingen over hun leven

Kinderen in de jeugdhulpverlening: helpen meegaan of laten ondergaan?

Elke organisatie die werkt met en voor kinderen beoogt het kind centraal te stellen in haar werking. Toch blijven veel kinderen achter met het gevoel niet erkend geweest te zijn in het hulpverlenings- en beslissingsproces. In keuzes rond de contacten met hun ouders, in het bepalen van doelstellingen van de begeleiding, in het delen van informatie, in het organiseren van overlegmomenten, etc. denken we veel rekening te houden met de betrokken kinderen, maar vaak voelt dit voor henzelf absoluut niet zo. Dit maakt hen boos en onmachtig, wat het zorgproces bemoeilijkt.

In deze vorming zoeken we naar aanknopingspunten om in de dagdagelijkse werking het kind 'vast' te houden. Vanuit het begrijpen van de interne dynamiek bij kinderen wanneer volwassenen beslissingen over hen maken, willen we nadenken hoe we de concrete acties in een organisatie rond kinderen zo kunnen vormgeven dat het gevoel van betrokkenheid en erkenning bij hen groter wordt.

Lees meer

Basiskennis Perinatale Psychiatrie en Infant Mental Health (LEUVEN)

In deze 4-daagse opleiding reiken we een theoretisch en praktisch Infant Mental Health perspectief aan van waaruit we kijken naar ouder, kind en interactie in het domein van de Perinatale Mentale Gezondheid. Theoretische uitgangspunten helpen enerzijds om te begrijpen wat er in de interactie tussen kind en ouders aan de orde kan zijn. Anderzijds helpen ze de hulpverlener zicht krijgen op de grote kwetsbaarheid en kansen die zo typerend zijn voor deze bijzondere periode. Praktijkgerichte kaders zijn bedoeld om aan de slag te gaan met ouder-kind triades in de peripartumperiode op een manier die de ontwikkeling van het jonge kind en/of van het ouderschap ondersteunt. Dit gaat bijvoorbeeld over een passend relatieaanbod waarbinnen soepel en interactief gezocht wordt naar afstemming met het jonge gezin (preventie) en/of mee op zoek te gaan naar passende hulp elders (detectie en verwijzing). Op de laatste dag van de opleiding willen we nog specifiek aandacht besteden aan middelengebruik en zwangerschap. Een casuïstiekbespreking waarbij iedere deelnemer een eigen casus inbrengt is eveneens onderdeel van de opleiding.

Lees meer

Groepsprocessen

De mens is een sociaal wezen en is onlosmakelijk verbonden met andere mensen. Het is in de groep, beginnend bij de eerste groep – het gezin – dat (de identiteit van) een persoon zich ontwikkelt.

Het ervaren en tegelijk onderzoeken van de dynamische interacties tussen jezelf en de anderen in een (therapeutische) groep maakt individuele groei als persoon evenals een ontwikkeling in je interpersoonlijke relaties mogelijk. We spreken hier van een groep als transitionele ruimte, de fascinerende ruimte tussen de innerlijke wereld en externe sociale realiteit. Inzicht in en begrip van de groepsdynamica, de leer van het gedrag van mensen in kleine groepen, is boeiend en uitdagend. Het kan je helpen om te begrijpen wat er in groepsbehandelingen maar ook in teams gebeurt.

Lees meer

Therapeutisch werken met jongeren met persoonlijkheidsproblemen en hun gezinnen

Weinig diagnoses zijn meer omstreden en worden dus meer vermeden dan de diagnose van persoonlijkheidsstoornissen bij adolescenten. Nochtans kent nagenoeg elke therapeut deze jongeren en worstelen velen met de dilemma's in de behandeling van deze jongeren, hun gezin en hun omgeving. Denk maar aan hun wisselende motivatie, neiging tot externaliseren, hun wantrouwen bij het aangaan van een therapeutische relatie, het vermijden van emoties of het plots optreden van (suïcidale) crises. Het effect op de behandelaar is vaak onzekerheid, onmacht, angst en de vaststelling dat we niet steeds de beste versie van onszelf zijn in deze behandelingen.

Lees meer